Ondanks een wettelijk verbod op plastic wegwerpbekers bij evenementen gebruikt driekwart van de Nederlandse festivals nog steeds plastic wegwerpverpakkingen. Dat blijkt uit onderzoek van de Inspectie Leefomgeving en Transport. De inspectie kondigt aan handhavend op te treden.
Sinds 2024 geldt in Nederland een verbod op plastic wegwerpbekers tijdens evenementen. Toch gebruikte slechts 24 procent van de door de ILT aangeschreven festivals herbruikbare verpakkingen. Op de overige evenementen werden drankjes nog steeds in plastic wegwerpbekers verkocht. Naar schatting gaat het jaarlijks om zo’n 350 miljoen plastic wegwerpbekers bij gesloten evenementen zoals festivals.
Uitzondering wordt misbruikt
De wet biedt gesloten evenementen een uitzondering op het verbod, mits zij aan drie voorwaarden voldoen. Ze moeten het gebruik van wegwerpplastics vooraf melden bij de ILT, een vastgesteld percentage van de gebruikte verpakkingen gescheiden inzamelen voor recycling en daarvan een registratie bijhouden. Het inzamelpercentage loopt op van 75 procent in 2024 naar 90 procent vanaf 2027.
Uit het onderzoek blijkt dat de naleving van deze voorwaarden ernstig tekortschiet. Van de 53 evenementen die in 2024 gebruikmaakten van de uitzondering, voldeed een groot deel niet aan de gestelde eisen.
Regie ontbreekt
De ILT wijst op een structureel probleem in de keten. Organisatoren en cateraars hebben zicht op de voorkant, zoals de melding bij de inspectie en de inkoop van bekers. Afvalinzamelaars en recyclers kennen juist de achterkant van het proces. Omdat centrale aansturing ontbreekt, valt de keten uiteen en worden de vereiste inzamelpercentages niet gehaald.
Senior inspecteur Gert van Rootselaar wijst op de scheve situatie die is ontstaan. “Organisatoren van open evenementen zoals carnaval laten zien dat je prima kunt overstappen op herbruikbare bekers, terwijl dat vaak een grotere uitdaging is dan bij een festival met gecontroleerde toegang. Het is teleurstellend dat juist die gesloten evenementen niet goed omgaan met de uitzondering die speciaal voor hen is gemaakt.”
Handhaving volgt
De ILT stelt dat de sector zich niet langer kan beroepen op onbekendheid met de regels. De inspectie zal in het komende jaar handhavend optreden waar nodig. Festivalseizoenen die al meldingen hebben ingediend, kunnen rekenen op gerichte controles op de naleving van de inzamelverplichtingen.
